Onkoloji tibb bacısı işinin praktiki vərdişləri və nəzəri bilikləri haqqqında əsas anlayışların öyrənilməsini, onkoloji tibb bacısının vəzifələri və öhdəlikləri. Xərçəngin etiologiyası və epidemiologiyası. Xərçəng xəstələrinin diaqnostikası, müxtəlif müalicə metodlarının tətbiqi və əlavə təsirlərin effektiv idarə edilməsini özündə əks etdirir.
Təhsil pilləsi: Bakalavriat
İxtisasın adı: Tibb bacısı işi
Tədris edilən fənnin növü: məcburi
Fakultənin adı: İctimai səhiyyə fakultəsi
|
№ |
Fakultələr |
Kurs |
Fənn |
Auditoriya saatları |
|
|
1 |
İctimai səhiyyə fakultəsi |
IV |
Onkologiya |
Mühazirə |
Təcrübi məşğələ |
|
10 |
20 |
||||
Fənnin məqsədi:
1. Tibb bacısı tərəfindən onkoloji xəstələrdə simptomların qiymətləndirilməsi
2. Onkoloji tibb bacısı işində qazanılmış bilik və bacarıqların tənqidi düşüncə ilə qiymətləndirilməsi
3. Əsas tibb, psixologiya, sosiologiya və digər əldə edilmiş elmlərdən əldə edilmiş geniş əsaslı biliklərin onkoloji tibb bacısı işində istifadəsi və birləşdirilməsi
4. Onkoloji xəstələrin, onların ailə üzvləri və yaxınlarının sağlıq bilikləri ehtiyaclarının təyin edilməsi bacarığının qazanılması və bu istiqamətdə təlim və məsləhət vermək bacarığının qazanılması
5. İnformasiya və rabitə texnologiyalarından tibb bacısı təhsilində tələb olunan səviyyədə istifadə etmək bacarıqların qazanılması
Fənnin təlim nəticəsi:
1. Onkoloji tibb bacısı işi zamanı sosial, elmi, mədəni və etik prinsiplər və dəyərlərə riayət edilməsi
2. Onkoloji tibb bacısı işi sahəsindəki problemlərinin müəyyənləşdirilməsi və həll yollarının təklif edilməsi
3. Müasir onkoloji problemlərə aid tədqiqatların aparılmasında iştirak və problemlərinin sübuta əsaslanan təhlilini təmin etmək.
4. Yüksək keyfiyyət və səmərəlilik təmin etmək üçün mövcud müalicə protokollarını dəyərləndirmək.
5. İlkin tibb xidmətində tibb bacılığına aid işlərin planlaşdırılması, icra edilməsi, qiymətləndirilməsi və səmərəliliyinin artırılması istiqamətində bütün proseslərdə iştirak edərək dəstək olmağı bacarmaq.
6. Palliativ qayğı, ağrı və digər problemlərin erkən müəyyənləşdirilməsi, qiymətləndirilməsi və müalicəsi yolu ilə əzabların qarşısının alınması və aradan qaldırılması ilə həyatı təhlükəsi olan problemlə üzləşən xəstələrin və onların ailələrinin həyat heyfiyyətini yaxşılaşdıran psixososial və mənəvi yanaşma bacarımaq.
Fənnin məzmunu
Onkologiya – müasir bəşəriyyətin ən əsas səhiyyə problemlərindən birinin - bəd və xoşxassəli şişlərin etiologiyası, inkişafı, yayılması və rastgəlinməsi, profilaktikası, diaqnostikası və müalicəsi qanunuyğunluqlarını öyrənən elmdir. Bədxassəli şişlərlə yüksək xəstələnmə və ölüm göstəriciləri öyrənilən problemin aktuallığını izah edir. Erkən diaqnostika, effektiv müalicə, yaxın və uzaq nəticələrin yaxşılaşdırılması, həyat keyfiyyəti müasir onkologiya fənninin əsas prioritetləridir. Müxtəlif lokalizasiyalı bədxassəli şişlərin mürəkkəb simptomatika və semiotikası, müalicəyə çətin tabe olan gecikmiş mərhələdə müraciət etmiş xəstələrin sayının çox olması və müvafiq, spesifik və uzunmüddətli yardıma ehtiyac xüsusi ixtisaslaşmış tibb bacısı mütəxəssislərinin təliminin vacibliyini aktuallaşdırır.
ATU-nun İctimai səhiyyə fakultəsinin fizioterapiya və tibbi reabilitasiya IV kurs tələbələrinin seçim fənni “Onkoloji xəstəliklərin reabilitasiyası” üzrə mühazirələrin təqvim-mövzu planı
|
Mövzular, mühazirə |
Saat |
Oxu materialları (kitabın adı, müəlliflər) |
|
Bədxassəli şişlərin etiologiyası və patogenezi. Kanserogenez haqqında müasir baxışlar. |
2
|
1. Ə.T. Əmiraslanov, A.Y. Qazıyev. Onkologiya. 2. R.B. Bayramov. Onkologiya (2016). Dərslik. 3. Руководство по онкологии. Том I, II, III. Минск 2016 4. Давыдов М.И., Ганцев Ш.X. Онкология (2020). Учебник. 5. Ганцев Ш.X. Онкология (2006). Dərslik. 6. F. Cavalli F., S.B. Kaye, H.H.Hansen et al. Textbook of Medical Oncology. Informa Healthcare, 2009. |
|
Bədxassəli şişlərin patoloji anatomiyası, böyümə formaları.Residiv və metastazvermə. |
2 |
1. Ə.T. Əmiraslanov, A.Y. Qazıyev. Onkologiya. 2. R.B. Bayramov. Onkologiya (2016). Dərslik. 3. Руководство по онкологии. Том I, II, III. Минск 2016 4. Давыдов М.И., Ганцев Ш.X. Онкология (2020). Учебник. 5. Ганцев Ш. X. Онкология (2006). Dərslik. 6. F. Cavalli F., S.B. Kaye, H.H.Hansen et al. Textbook of Medical Oncology. Informa Healthcare, 2009. |
|
Bədxassəli şişlərin diaqnostika üsulları. Skrininq. |
2
|
1. Ə.T. Əmiraslanov, A.Y. Qazıyev. Onkologiya. 2. R.B. Bayramov. Onkologiya (2016). Dərslik. 3. Руководство по онкологии. Том I, II, III. Минск 2016 4. Давыдов М.И., Ганцев Ш.X. Онкология (2020). Учебник. 5. Ганцев Ш. X. Онкология (2006). Dərslik. 6. F. Cavalli F., S.B. Kaye, H.H.Hansen et al. Textbook of Medical Oncology. Informa Healthcare, 2009. 7. Blanke Charles D., Rödel Claus, Talamonti Mark S. Gastrointestinal Oncology: A Practical Guide (2011). |
|
Bədxassəli şişlərin müalicə formaları. |
2 |
1. Ə.T. Əmiraslanov, A.Y. Qazıyev. Onkologiya. 2. R.B. Bayramov. Onkologiya (2016). Dərslik. 3. Руководство по онкологии. Том I, II, III. Минск 2016 4. Давыдов М.И., Ганцев Ш.X. Онкология (2020). Учебник. 5. Ганцев Ш. X. Онкология (2006). Dərslik. 6. F. Cavalli F., S.B. Kaye, H.H.Hansen et al. Textbook of Medical Oncology. Informa Healthcare, 2009. 7. Blanke Charles D., Rödel Claus, Talamonti Mark S. Gastrointestinal Oncology: A Practical Guide (2011). 8. Barakat R.R. Principles and Practice of Gynecologic Oncology. 5th ed. – Lippincott Williams & Wilkins (2009). |
|
Bədxassəli şişlərin müalicəsi zamanı müşahidə edilən fəsadlar və onların aradan qaldırılma yolları. |
2
|
1. Ə.T.Əmiraslanov, A.Y.Qazıyev. Onkologiya. Bakı, 2010, fəsil 5.3, 5.4 2. R.B.Bayramov. Onkologiya. Bakı, 2016, fəsil 8, 9, 10 3. R.B.Bayramov. Onkologiya. Bakı, 2023, səh. 69-97, 117-138, 155-171, 731-763 4. Под редакцией Н.И. Переводчиковой, В.А. Горбуновой. Руководство по химиотерапии опухолевых заболеваний. Москва 2015, глава 1.1-1.8, 13.1-13.12 5. Руководство по онкологии. Том I, II, III. Минск 2016, Том I, глава 7.4 |
ATU-nun İctimai səhiyyə fakultəsinin fizioterapiya və tibbi reabilitasiya IV kurs tələbələrinin seçim fənni “Onkoloji xəstəliklərin reabilitasiyası” üzrə təcrübi məşğələlərin təqvim-mövzu planı
|
Mövzular, praktik məşğələ |
Saat |
Oxu materialları (kitabın adı, müəlliflər) |
|
Onkoloji tibb bacısının vəzifə və öhdəlikləri |
2
|
1. Onkologiya. Bakı “Təhsil” – 2010. Ə.T. Əmiraslanov, A.Y. Qazıyev, səh. 189-198 2. Core Curriculum for Oncology Nursing, 6th Edition, 2020, Elsevier, pp. 132-143 3. Harrison’s Hematology and Oncology, third edition, 2017, pp.650-662 |
|
Bədxassəli şişlərin etiologiyası, epidemiologiyası, profilaktikası |
2 |
1. Onkologiya. Bakı “Təhsil” – 2010. Ə.T. Əmiraslanov, A.Y. Qazıyev, səh. 37-63 2. Core Curriculum for Oncology Nursing, 6th Edition, 2020, Elsevier, pp. 35-65 3. Harrison’s Hematology and Oncology, third edition, 2017, pp. 294-320 |
|
Bədxassəli şişlərin diaqnostika üsulları. Skrininq. |
2
|
1. Onkologiya. Bakı “Təhsil” – 2010. Ə.T. Əmiraslanov, A.Y. Qazıyev, səh. 96-125 2. Core Curriculum for Oncology Nursing, 6th Edition, 2020, Elsevier, pp. 66-80 3. Harrison’s Hematology and Oncology, third edition, 2017, pp. 337-343 |
|
Bədxassəli şişlərin kimyəvi dərman müalicəsi və şüa müalicəsi. |
2 |
1. Onkologiya. Bakı “Təhsil” – 2010. Ə.T. Əmiraslanov, A.Y. Qazıyev, səh. 132-171 2. Core Curriculum for Oncology Nursing, 6th Edition, 2020, Elsevier, pp. 243-252 3. Harrison’s Hematology and Oncology, third edition, 2017, pp. 343-374 |
|
Onkologiyada dəstəkləyici müalicə |
2
|
1. Onkologiya. Bakı “Təhsil” – 2010. Ə.T. Əmiraslanov, A.Y. Qazıyev, səh. 171-176 2. Core Curriculum for Oncology Nursing, 6th Edition, 2020, Elsevier, pp. 270-279 3. Harrison’s Hematology and Oncology, third edition, 2017, pp. 328-331 4. Abeloff’s Clinical Oncology, fifth edition 2014, pp. 810-812 |
|
Bədxassəli şişlərin müalicəsində hematoloji fəsadlar və onların idarə edilməsi |
2 |
1. Onkologiya. Bakı “Təhsil” – 2010. Ə.T. Əmiraslanov, A.Y. Qazıyev, səh. 156-163 2. Core Curriculum for Oncology Nursing, 6th Edition, 2020, Elsevier, pp. 351-360 3. Harrison’s Hematology and Oncology, third edition, 2017, pp. 388-397 4. Abeloff’s Clinical Oncology, fifth edition 2014, pp. 806-808 |
|
Bədxassəli şişlərin müalicəsində qastro-intestinal fəsadlar və onların idarə edilməsi |
2 |
1. Onkologiya. Bakı “Təhsil” – 2010. Ə.T. Əmiraslanov, A.Y. Qazıyev, səh. 157-163 2. Core Curriculum for Oncology Nursing, 6th Edition, 2020, Elsevier, pp. 387-396 3. Harrison’s Hematology and Oncology, third edition, 2017, pp. 642-657 4. Abeloff’s Clinical Oncology, fifth edition 2014, pp. 620-625 |
|
Bədxassəli şişlərin müalicəsində dəridə meydana çıxan fəsadlar və onların idarə edilməsi |
2 |
1. Onkologiya. Bakı “Təhsil” – 2010. Ə.T. Əmiraslanov, A.Y. Qazıyev, səh. 158-163 2. Core Curriculum for Oncology Nursing, 6th Edition, 2020, Elsevier, pp. 399-406 3. Harrison’s Hematology and Oncology, third edition, 2017, pp. 648-657 |
|
Bədxassəli şişlərin müalicəsində psixo-sosial fəsadlar və onların idarə edilməsi |
2 |
1. Onkologiya. Bakı “Təhsil” – 2010. Ə.T. Əmiraslanov, A.Y. Qazıyev, səh. 199-204 2. Core Curriculum for Oncology Nursing, 6th Edition, 2020, Elsevier, pp. 423-432 3. Harrison’s Hematology and Oncology, third edition, 2017, pp.650-657 |
|
Onkoloji xəstələrə palliativ yardım |
2 |
1. Onkologiya. Bakı “Təhsil” – 2010. Ə.T. Əmiraslanov, A.Y. Qazıyev, səh. 201-204 2. Core Curriculum for Oncology Nursing, 6th Edition, 2020, Elsevier, pp. 120-128 3. Harrison’s Hematology and Oncology, third edition, 2017, pp. 398-422 |