English
Русский
İPF-B39
Uşaq sağlamlığı və xəstəlikləri-1
Semestr VIII
Yaz semestrlərində keçirilən fənlər
|
N |
Fakültələr |
Kurs |
Fənlər |
Auditoriya saatları |
|
|
Mühazirə |
Praktika |
||||
|
1 |
II Müalicə-Profilaktika |
IV |
Uşaq sağlamlığı və xəstəlikləri-1 |
10 |
70 |
Pediatriya uşaqların sağlam inkişafını təmin edən tibbi bilik və praktikanı öyrənir. Onun məqsədi doğuşdan yeniyetməliyə qədər uşaqlarda xəstəliklərin qarşısını almaq, erkən diaqnostika və müalicəni həyata keçirməkdir. Pediatriya həmçinin uşağın fiziki, psixoloji və sosial rifahını birlikdə qiymətləndirir. Bu elm uşaqlarda xəstəliklərin gedişini və müalicəyə reaksiyanı böyüklərdən fərqli şəkildə araşdıraraq fərdi yanaşma təklif edir. Pediatriya sağlam gələcək nəsil formalaşmasında, xəstəliklərin profilaktikasında və cəmiyyətin ümumi sağlamlıq səviyyəsinin yüksəldilməsində böyük rol oynayır.
Təhsil pilləsi: Əsas (baza) ali tibb təhsili
İxtisas: Tibb
Fənnin məqsədi:
Uşaq və yeniyetmələrin sağlamlığını qiymətləndirmək üçün anatom-fizioloji yaş xüsusiyyətləri və müxtəlif yaş dövrləri üçün təməl anlayışlar haqqında bilikləri təkmiləşdirməsi. Uşaqlarda tez-tez rast gələn xəstəliklərin etiologiyası, patogenezi haqqında biliklərin əldə edilməsi. Pediatrik xəstələrdə müayinə vərdişlərinin möhkəmləndirilməsiş Klinik təfəkkürün formalaşması, klinik diaqnoz qoymaq prinsipləri ilə tanış olmaq, tez-tez rast gələn xəstəliklərin müalicə və profilaktikasının əsas prinsipləri ilə tanış olmaq.
Fənnin təlim nəticəsi:
1. Prenatal dövrdən 18 yaşa qədər uşaqların inkişaf və yaş xüsusiyyətlərini fərqləndirməyə bacarmalıdır
2. Böyümə, əqli və motor inkişafı pillələri, qidalanma, peyvənd cədvəli haqqında bilikləri tətbiq etməyi bacarmalıdır
3. Xəstələrin müayinəsində (anamnez topamaq, sistemik müayinə etmək, simptomarı şərh etmək cə s.) peşəkar həkimlik vərdişinə yiyələnməlidir,
4. Tez –tez rast gələninən xəstəliklərin etiologiya və patogenezini izah etməyə bacarmalıdır
5. Diaqnostikada istifadə edilən klinik-laborator müayinə üsullarının seçimini izah etməyi bacarmalıdır
6. Pediatrik xəstəliklər zamanı mübarizə tədbirlərinin seçimini izah etməyi bacarmalıdır.
Fənnin məzmunu
Azərbaycan Respublikasının Elm və Təhsil Nazirliyi tərəfindən müəyyən edilmiş məcburi fəndir.
Uşaq və yeniyetmələrdə sağlamlığın təmin edilməsi səhiyyənin vacib prolemlərindəndir. Bu baxımdan tibb ixtisasında pediatriya elminin əsaslarının, sağlam və xəstə uşağın inkişaf xüsusiyyətlərinin öyrənilməsi ümumi profilli həkim kadrlarının hazırlanmasında önəmli rol oynayır. Həmçinin, yaşlılarda rast gələn bir çox funksional pozğunluqların və xəstəliklərin profilaktikası uşaq doğulduğu vaxtdan və bəzən də bətndaxili dövrdə həyata keçirilməlidir. Sonuncu isə ancaq uşaq orqanizminin xüsusiyyətlərinə yaxşı bələd olan, sağlam uşaqların bəslənməsi və böyüdülməsini, uşaq yaşları patologiyalarını, müasir müalicə və profilaktika metodlarını mükəmməl bilən həkim mütəxəssislər tərəfindən həyata keçirilə bilər. “Uşaq sağlamlığı və xəstəlikləri” fənni ailənin və cəmiyyətin sağlamlığının yaxşılaşdırılması, uşağın qayğı ehtiyaclarının qorunması ilə əlaqəli bilik və təcrübə daxildir. Bu fənnin tədrisi zamanı uşaqların sağlamlığı və xəstəlikləri, təməl sağlamlıq xidmətləri, böyümə və inkişaf xüsusiyyətləri, inkişaf pozulmaları, qidalanma qaydaları və qidalanma pozulmaları, orqan və sistemlərlə əlaqəli xəstəliklər, xəstəliklərin müalicə və profilaktikası kimi anlayışlar yer aldı.
|
№ |
Topic Mövzu (mühazirə) |
Readings (Ədəbiyyat) |
Saat |
|
1 |
Pediatriyanın tarixi. Pediatriyanın inkişafının əsas istiqamətləri. Azərbaycan Respublikasında uşaq əhalisinə tibbi xidmətin təşkili. Yaş patologiyasının xüsusiyyətləri. İrsi faktorların uşaq patologiyasında əhəmiyyəti. |
|
2
|
|
2. |
Müasir neonatologiyanın problemləri. Perinatal patologiyalar. Vaxtında və vaxtından qabaq doğulan uşaqların səciyyələndirilməsi. Keçid (tranzitor) hallar. Yenidoğulma dövrünün patologiyaları. Doğuş zədələri. Dəri və göbəyin xəstəlikləri. Sepsis. Bətndaxili infeksiyalar (toksoplazmoz, rubella, herpes, sitomeqalovirus). |
|
2 |
|
3 |
Erkən yaşlı uşaqlarda pnevmoniya. Kəskin respirator xəstəliklərin pnevmoniyanın inkişafında rolu. Tənəffüs üzvlərinin anatomik-fizioloji xüsusiyyətlərilə əlaqədar olaraq vaxtında və vaxtından qabaq doğulan uşaqlarda pnevmoniyanın gediş xüsusiyyətləri, differensial diaqnostikası. Müalicə və profilaktikası. |
|
2 |
|
4 |
Uşaqlarda həzmin kəskin pozuntuları.Diareyalar. Etiologiyası, patogenezi, klinikası. Bağırsaq toksikozu sindromu, müalicəsi, profilaktikası. Rehidratasiya müalicəsinin prinsipləri. |
|
2 |
|
5 |
Uşaqlarda qidalanmanın xronik pozğunluqları (distrofiyalar). Etiologiyası, patogenezi, təsnifatı, klinikası, müalicəsi və profilaktikası. Raxit. Onun uşaq patologiyasında rolu və yayılması. Etiologiyası, patogenezi, klinikası, müalicə və profilaktikası. D hipervitaminozu. Spazmofiliya. |
|
2 |
|
№ |
Topic Mövzu (praktik məşğələ) |
Readings (Ədəbiyyat) |
Saat |
|
1 |
Yenidoğulma dövrünün xüsusiyyətləri. Vaxtında və vaxtından qabaq doğulan uşaqların səciyyələndirilməsi. Yenidoğulan uşaqlara qulluq. |
|
4 |
|
2 |
Yenidoğulan uşaqlarda keçid (tranzitor) hallar. Yenidoğulmuşlarda bətndaxili inkişafın lənğiməsi. |
|
4 |
|
3 |
Mərkəzi sinir sisteminin perinatal patologiyaları. Klinik mənzərəsi, diaqnostika və diferensial diaqnostikası, müalicəsi (kəskin və bərpa dövründə). Profilaktika. Proqnoz. Dispanser müşahidənin prinsipləri. |
|
4 |
|
4 |
Yenidoğulanlarda irinli-iltihabı xəstəliklər. Dəri və göbəyin xəstəlikləri. |
|
4 |
|
5 |
Bətndaxili infeksiyalar. Toksoplazmoz, listerioz, sitomeqaliya, rubella, herpes. Etiologiyası, patogenezi, klinikası, diaqnostikası və müalicəsi. |
|
4 |
|
6 |
Bətndaxili infeksiyalar. Sitomeqaliya, rubella. Etiologiyası, patogenezi, klinikası, diaqnostikası və müalicəsi |
|
4 |
|
7 |
Yenidoğulanlarda sepsis. Etiologiya, patogenez. Klinik formaları, diaqnostikası. Müalicə və profilaktika prinsipləri. |
|
4 |
|
8 |
Neonatal sarılıqlar, təsnifatı. Konyuqasion sarılıqlar. |
|
4 |
|
9 |
Hemolitik sarılıqlar. Yenidoğulanın hemolitik xəstəliyi. |
|
4 |
|
10 |
Yenidoğulanlarda pnevmoniyanın gediş xüsusiyyətləri. Diaqnostika və müalicə prinsipləri. |
|
4 |
|
11 |
Yenidoğulanlarda anemiyalar. Təsnifatı, klinikası, diaqnostikası və müalicəsi. |
|
2 |
|
12 |
Kəskin respirator infeksiyalar. Etiologiyası, klinikası, diaqnostikası, müalicəsi və profilaktikası. İnaq sindromu, təxirə salınmaz yardım. |
|
4 |
|
13 |
Erkən yaşlı uşaqlarda pnevmoniyanın gediş xüsusiyyətləri. Müalicə və profilaktikası. |
A.A. Əyyubova, H.H.Qabulov, N.H.Sultanova. Uşaq xəstəlikləri /Dərslik/ Bakı 2018, 558 səh |
2 |
|
14 |
Erkən yaşlı uşaqların anemiyası. Defisitli anemiyalar. Səbəbləri, klinik mənzərəsi, laborator diaqnostika. Diferensial diaqnostika. Müalicə və profilaktikası. |
A.A. Əyyubova, H.H.Qabulov, N.H.Sultanova. Uşaq xəstəlikləri /Dərslik/ Bakı 2018, 558 səh. |
4 |
|
15 |
Erkən yaşlı uşaqlarda həzm sisteminin xəstəlikləri. Ağız boşluğu xəstəliklərinin semiotikası. Alimentar diareya. Bağırsaq toksikozu. Etiologiya, diaqnostika, müalicə prinsipləri. Rehidratasiyanın prinsipləri. |
A.A. Əyyubova, H.H.Qabulov, N.H.Sultanova. Uşaq xəstəlikləri /Dərslik/ Bakı 2018, 558 səh. |
2 |
|
16 |
Qidalanmanın xroniki pozuntuları (distrofiyalar). I, II, III dərəcəli hipotrofiyalar, hipostatura, paratrofiya, kvaşiorkor, marazm. Etiologya, patogenez, müalicə və profilaktikası. |
A.A. Əyyubova, H.H.Qabulov, N.H.Sultanova. Uşaq xəstəlikləri /Dərslik/ Bakı 2018, 558 səh. |
4 |
|
17 |
Hipo və avitaminozlar. Hipervitaminozlar. |
A.A. Əyyubova, H.H.Qabulov, N.H.Sultanova. Uşaq xəstəlikləri /Dərslik/ Bakı 2018, 558 səh. |
2 |
|
18 |
Raxit. Etiopatogenez, klinik-biokimyəvi, rentgenoloji dəyişikliklər. Diaqnostikası, müalicə və profilaktikası. Raxitəbənzər xəstəliklər. |
A.A. Əyyubova, H.H.Qabulov, N.H.Sultanova. Uşaq xəstəlikləri /Dərslik/ Bakı 2018, 558 səh. |
4 |
|
19 |
Spazmofiliya. Klinik formaları və simptomları. Müalicəsi. D hipervitaminozu və onun müalicəsi. |
A.A. Əyyubova, H.H.Qabulov, N.H.Sultanova. Uşaq xəstəlikləri /Dərslik/ Bakı 2018, 558 səh.
|
2 |
|
20 |
Tez-tez xəstələnən uşaqlar.Təsnifatı, etiologiya, klinika, müalicə. |
A.A. Əyyubova, H.H.Qabulov, N.H.Sultanova. Uşaq xəstəlikləri /Dərslik/ Bakı 2018, 558 səh.
|
4 |
Tədris və öyrənmə metodları
-
- mühazirə, seminarlar
- praktik tapşırıqlar
- müzakirələr
- rol oyunları;
- qrup qiymətləndirməsi;
- video- və audio mühazirələr;
- simulyasiyalar;
- tapşırıq-əsaslı öyrənmə (task-based learning);
- hadisə-əsaslı öyrənmə (case-based learning)
|
Qiymətləndirmə üsulları |
Qiymət (bal) |
|
Semestr sonu imtahan |
50 |
|
Cari qiymətləndirmə (kollokvium) |
40 – 2023/2024-cü tədris ilində I kurs, 30 – digər kurslar |
|
Davamiyyətə görə qiymətləndirmə |
0 – 2023/2024-cü tədris ilində I kurs, 10 – digər kurslar |
|
Klinik bacarıq |
10 |
Qiymətlərin dəyərləndirilməsi
|
Hərf işarələri |
Bal |
Qiymətin açıqlaması |
|
A |
91-100 |
“Əla” |
|
B |
81-90 |
“Çox yaxşı” |
|
C |
71-80 |
“Yaxşı” |
|
D |
61-70 |
“Kafi” |
|
E |
57-60 |
“Qənaət bəxş” |
|
F |
0-50 |
“Qeyri kafi” |
Bacarıq qiymətləndirməsi mini-KQT üsulu ilə aparılacaqdır.
Mini-KQT – 2 dəfə həyata keçiriləçəkdir, hər biri 5 bal sistemi üzrə
Klinik fənlərdə bacarıq qiymətləndirilməlidir.
MPF-NIN IV KURS TƏLƏBƏLƏRI ÜÇÜN «UŞAQ XƏSTƏLIKLƏRI» FƏNNI ÜZRƏ TƏCRÜBI BACARIQLARININ SIYAHISI
|
№ |
Mövzu |
|
1 |
Xəstə uşağın müayinəsi : palpasiya, perkussiya və auskultasiya. |
|
2 |
Xəstələrin stastionar şəraitdə aparılması. Xəstəlik tarixinin yazılması. |
|
3 |
Analizlərin nəticələrinin qiymətləndirilməsi:
|
|
4 |
İnstrumental müayinə metodların nəticələrinin qiymətləndirilməsi: - daxili üzvlərinin USM-i - ağ ciyər, ürəyin R-qrafiyası; - mədə-bağırsaq traktının R-skopiyası; - EKQ; - ezofaqoqastroduodenoskopiya; - duodenal zondlama və müayinə üçün möhtəviyyatın götürülməsi; - plevral punksiya. |
|
5 |
Bakterioloji müayinə üçün burundan və əsnəkdən yaxmanın götürülməsi. |
|
6 |
Xarici tənəffüs funksiyasının qiymətləndirilməsi. Pikfloumetriya. Spirometriya. |
|
7 |
Təxirəsalınmaz yardımın göstərilməsi: - tənəffüs yollarının obstruksiya sindromu zamanı; - tənəffüs çatışmazlığı zamanı; - hipertermik sondrom zamanı; - dehidratasiya zamanı; - mədə-bağırsaq qanaxmaları zamanı. |
|
8 |
Reseptlərin yazılış qaydaları. |
Mini klinik qiymətləndirmə tapşırığı - Mini-KQT (Mini clinical evaluation exercise - Mini-CEX)
Mini klinik qiymətləndirmə tapşırığı (Mini-KQT)
|
Təhsilalan |
Müəllim/Kurator |
||||||||||||||||
|
Ad.Soyad.Ata adı Qrup nömrəsi: |
Ad.Soyad.Ata adı Vəzifə: |
||||||||||||||||
|
Qiymətləndirmə tarixi: |
Kafedranın adı: |
||||||||||||||||
|
RƏY: Şifahi və yazılı rəy qiymətləndirmənin məcburi komponentidir. |
|||||||||||||||||
|
Ümumi |
|||||||||||||||||
|
Güclü tərəfi |
|||||||||||||||||
|
Biliyin təkmilləşməsinə ehtiyac var |
|||||||||||||||||
|
Tövsiyə olunan tədbirlər |
|||||||||||||||||
|
BU FƏALİYYƏT HAQQINDA TƏHSİLALANIN FİKİRLƏRİ (istəyə bağlıdır) |
|||||||||||||||||
|
Bu təcrübədən nə öyrəndim? |
|||||||||||||||||
|
Nəyi yaxşı etdim? |
|||||||||||||||||
|
Nəyi yaxşılaşdırmaq və ya dəyişdirmək lazımdır? Mən buna necə nail olacam? |
|||||||||||||||||
|
Göstəricilər |
|
||||||||||||||||
|
Təhsilalanı necə qiymətləndirirsiniz: Ə: Əla Y: Yaxşı QŞ: Qənaətbəxş İTO: İnkişaf tələb olunur QB: Qiymətləndirilməyib |
Ümumi nəticə Qərar vermək üçün kifayət qədər sübut varsa, xahiş olunur, Mini-CEX icra olunduğu ümumi səviyyəni qeyd edin: |
|
|||||||||||||||
|
1. Xəstəlik tarixini yazma bacarıqları |
|
0-ci səviyyə 1 bal |
Bilik səviyəsi gözləniləndən aşağıdır |
|
|||||||||||||
|
2. Fiziki müayinə bacarıqları |
|
||||||||||||||||
|
3. Ünsiyyət və dinləmə bacarıqları |
|
1-ci səviyyə 2 bal |
Bilik səviyəsi zəifdir |
|
|||||||||||||
|
4. Klinik düşüncə və qərar qəbulu |
|
2-ci səviyyə 3 bal |
Bilik səviyəsi qənaətbəxşdir |
|
|||||||||||||
|
5. Təşkil və vaxtın idarə edilməsi |
|
||||||||||||||||
|
6. Peşəkarlıq |
|
3-cü səviyyə 4 bal |
Bilik səviyəsi yaxşıdır |
|
|||||||||||||
|
7. Ümumi klinik xidmət |
|
4-cü səviyyə 5 bal |
Bilik səviyəsi əladır |
|
|||||||||||||
|
|
|
||||||||||||||||
|
Klinik şərait: |
Məsələn: Təcili yardım, stasionar, ambulator və s. |
|
|||||||||||||||
|
Simulyasiya edilmiş şəraitdə həyata keçirilir Simulyasiyanın təsviri: |
|
||||||||||||||||
|
|
|
||||||||||||||||
|
|
|
||||||||||||||||
|
Qiymətləndirmə əhatə edir |
Xəstəlik tarixi |
|
Müayinə |
|
Klinik düşüncə |
|
Ünsiyyət |
|
Təşkilat |
|
Peşəkarlıq |
|
|
|
|||
|
İşin mürəkkəbliyi: |
1. Aşağı |
|
|
||||||||||||||
|
2. Orta |
|
|
|||||||||||||||
|
3. Yüksək |
|
|
|||||||||||||||
|
Təhsilalanın imzası: |
Müəllimin imzası: |
|
|||||||||||||||
|
Bacarıqlar |
Tələbənin/rezidentin qənaətbəxşliliyinin təsviri |
|
Xəstəlik tarixini yazma bacarıqları |
Xəstənin xəstəlik tarixini danışmasını asanlaşdırır, dəqiq, adekvat məlumat əldə etmək üçün müvafiq suallardan səmərəli istifadə edir, sorğuya və qeyri-şifahi işarələrə uyğun cavab verir. |
|
Fiziki müayinə bacarıqları |
Səmərəli, məntiqi ardıcıllığa əməl edir; klinik problemə uyğun müayinə edir, xəstəyə izahat verir; xəstənin rahatlığına həssas, təvazökardır. |
|
Ünsiyyət və dinləmə bacarıqları |
Hörmət, şəfqət, empatiya göstərir, etibar yaradır; Xəstənin rahatlıq, hörmət, məxfilik ehtiyaclarına cavab verir. Etik qaydada davranır, müvafiq qanunvericilik bazalarını bilir. Məhdudiyyətlərdən xəbərdardır. |
|
Klinik müzakirə və qərar qəbulu |
Müvafiq diaqnoz qoyur və müvafiq müalicə planını formalaşdırır. Müvafiq diaqnostik tədqiqatları seçərək sifariş edir/ həyata keçirir, riskləri, faydaları nəzərə alır. |
|
Təşkilat və vaxtın idarə edilməsi |
Xəstənin xəstəliyinin proqnozunu araşdırır, jarqondan istifadə etmir, açıq və dürüstdür, empatikdir, xəstə ilə müalicə planını/terapiyasını razılaşdırır. |
|
Peşəkarlıq |
Prioritetlər; zamanında yerinə yetirir. Qısa. Xülasəli. |
|
Ümumi tibbi yardım |
Qənaətbəxş klinik mühakimə, sintez, qayğıkeşlik, effektivlik nümayiş etdirir. Resurslardan düzgün və səmərəli istifadə edir, riskləri və faydaları tarazlaşdırır, öz məhdudiyyətlərini bilir. |
|
Klinik bacarıqların qəbul edilməsi üçün son tarixlər |
Imtahanların tarixləri |
|
I - Mini KQT - 8 həftə II – Mini KQT - 16 həftə |
noyabr-aralıq imtahan yanvar –yekun imtahan |
Tələbənin Davranış Kodeksi
Link
Universitet siyasəti – akademik dürüstlük
Link
Akademik dürüstlük prinsipi və plagiatlıq
Azərbaycan Tibb Universiteti mütəmadi olaraq akademik dürüstlük prinsipinə əsaslanan öyrənməmədəniyyətini inkişaf etdirməyə çalışır. ATU-nun bütün heyətindən və tələbələrindən bu akademik dürüstlük prinsipinə riayət etmələri tələb olunur. Akademik pozuntunun bir növü olan plagiat, dürüstlük prinsiplərinə xələl gətirir və ATU-da buna yol verilmir.
Plagiat başqasının dərc edilmiş və ya dərc olunmamış ideyalarının istinadsız istifadəsi kimi müəyyən edilir. Bu, məqalənin bir hissəsinin və ya bütövlükdə yeni müəlliflik altında təqdim edilməsi ola bilər. Plagiat müəllifin öz materialından təkrar istifadə etməsini əhatə edir (bəzən “lazımsız nəşr” kimi də tanınır). Plagiatdan qaçmaq üçün mənbələr açıqlanmalıdır. Sitatlar dırnaq işarəsinə qoyulmalı və ya yenidən yazılmalıdır. Əgər başqasının yazılı materialının illüstrasiyalarından və ya materialın böyük hissələrindən istifadə ediləcəksə, müəlliflər icazə almalı və müvafiq sitat gətirməlidirlər.
Aşağıda plagiatın nə olduğu və bu barədə əlavə məlumatı haradan əldə edə biləcəyinizlə bağlı məlumatlar əks olunmuşdur. Hər hansı tapşırıq və akademik işlərinizdə plagiatdan yayınmaq üçün plagiatın nə olduğunu başa düşdüyünüzə əmin olmaq ATU tələbəsi olaraq daşıdığınız məsuliyyətin bir hissəsidir.
Plagiatlıq nədir?
Plagiatlıq “bu və ya digər şəxsə məxsus söz və ya fikirlərin mənbəyinə istinad etmədən öz adı altında tamamilə və ya qismən istifadə edilməsi” deməkdir. Plagiat bir növ intellektual oğurluqdur. Bu, qəsdən fırıldaqçılıqdan, söz və ya fikrin hər hansı mənbədən düzgün şəkildə istinad edilmədən kopyalanmasına qədər bir çox formada ola bilər. ATU plagiatı aşağıdakı kateqoriyalara ayırır:
- Birbaşa köçürtmək: Mənbəyə istinad etmədən və dırnaq işarələrindən istifadə etmədən orijinal mətn və ya fikrlə eyni və ya tamamilə oxşar sözlərin istifadəsi. Buraya kitabdan, məqalədən, hesabatdan və ya digər yazılı sənəddən, təqdimatdan, kompozisiyadan, çertyojdan, tərtibatdan, qrafikdən, sxemdən, kompüter proqramından və ya proqram təminatından, vebsaytdan, internetdən, digər elektron mənbədən və ya başqa birinin tapşırığından materialların, ideyaların və ya konsepsiyaların müvafiq şəkildə istinad edilmədən surətinin kopyalanması daxildir. Buraya eyni zamanda sitat gətirilən və sitatsız (kopyalanan) hissələrin birləşdirilməsi də daxil ola bilər.
- Mənbənin yanlış parafraz edilməsi: Əsas məzmun və strukturu eyni saxlamaqla, mənbə materialda bir neçə söz və ya ifadənin dəyişdirilməsi. Bu eyni zamanda, bir şəxsin digərinin fikir və ya sözlərini mənbə göstərmədən başqa sözlərlə ifadə etdiyi təqdimatlar və müvafiq istinadlar olmadan sitat və izahatları yeni bir bütün halında birləşdirmək üçün də keçərlidir.
- Mozaik/Yamaq işi plagiat: Başqa mənbələrdən bir nüsxənin müxtəlif hissələrini götürüb onları birləşdirərək yeni bir hissə yaratmaq və onu öz orijinal əsəri kimi təqdim etməkdir.
- Gizli razılaşma: İşin tamamilə və ya qismən başqa insanlarla sövdələşmə nəticəsində hazırlanmış müstəqil iş kimi təqdim edilməsi. Buraya başqasının akademik işini plagiat etmək, oğurlamaq və ya surətini kopyalamaq, başqasının işini tamamlamağı təklif etmək və ya akademik işi tamamlamaq üçün ödəniş tələb etmək və ya almaq üçün təqdim etdikləri işləri başqa tələbəyə təqdim edən tələbələr daxildir. Bunu akademik əməkdaşlıqla qarışdırmaq olmaz.
- Sövdələşmə hiyləsi: Eyni zamanda “xəyali müəlliflik” kimi də tanınan bu kateqoriya gizli sövdələşmənin bir formasıdır. Bu hal tələbə və ya tədqiqatçı başqa bir şəxsə işi onlar üçün tamamlamağı tapşırdıqda və sonra işi öz işi kimi təqdim etdikdə baş verir. Buraya tələbənin və ya tədqiqatçının əsasən başqasının işi olan və redaktə edə biləcəyi işi təqdim etdiyi, tələbə və ya tədqiqatçının başqası tərəfindən əhəmiyyətli dərəcədə dəyişdirilmiş (kiçik düzəlişlərdən daha artığı) qaralama versiya hazırladığı hallar daxildir.
- Sitatın mənbəyi haqqında yalnış məlumatın verilməsi: Oxunmamış mənbələrə istinad etməklə, məlumatın əldə edildiyi “ikinci dərəcəli” mənbəni göstərməmək. Buraya uydurma sitatlar və ya mətbəə xətalarından kənara çıxan yanlış sitatlar daxil ola bilər.
- Özünə plagiatlıq: Daha əvvəl təqdim edilmiş əsəri yenidən nəşr edən və onu tamamilə və ya qismən əvvəlki işə istinad etmədən yeni fikir və ya əsər kimi təqdim edən müəllif. Özünə plagiatlıq həmçinin “yenidən emal”, “təkrarlanma” və ya “tədqiqat nəticələrinin istinad edilmədən bir neçə dəfə təqdim edilməsi” kimi də adlandırılır. Tələbə kontekstində, özünə plagiatlıq, lazımi sitat olmadan artıq qiymətləndirmə üçün təqdim edilmiş işin hissələrinin və ya hamısının təkrar istifadəsini nəzərdə tutur. Tələbə bir dərsi təkrar keçirsə, eyni işi tam və ya qismən yenidən təqdim etməzdən əvvəl fənni tədris edən müəllimdən icazə almalıdır.
