English
Русский
Payız semestrində keçirilən fənlər
|
N |
Kurs |
Fənn |
Auditoriya saatları |
|
|
Mühazirə |
Praktika |
|||
|
1 |
II |
Bioloji aktiv qida məhsulları |
10 |
50 |
Bioloji Fəalliğa Malik Qida Əlavələri (BFMQƏ) - müasir təbabətdə çox geniş istifadə olunan, qida rasionunu dolğun və optimal etməyə kömək göstərən məhsullardır. Onların tərkibinə təbii mənşəli maddələr (minerallar, vitaminlər, qida lifləri, dərman bitki və heyvan xammalı və onlardan alınan maddələr və məhsullar , yağ turşuları, amin turşuları və d., həmçinin onların alternativ mənbələri daxildir.
Bioloji Fəalliğa Malik Qida Əlavələri fənninin tədrisi əczaçı-magistlarda bu maddələr haqqında müvafiq biliklərə yiyələnmək, onların bu vasitələrin tərkibində düzgün istifadə etmək bacarığını aşılamaq ilə yanaşı, gələcəkdə bu sahəni elmi cəhəddən inkişaf etmək üçün zəmin yaradır.
Bioloji Fəalliğa Malik Qida Əlavələri fənninin vəzifələri təbii mənşəli bioloji fəalliğa malik qida əlavələrin tərkibinə daxil olan maddələrin düzgün istifadə etmək bacarığını aşılamaq; bioloji fəalliğa malik qida əlavələrin dərman vasitələrdən fərqləndirmək və s. kimi peşəkar vərdişləri formalaşdırmaqdır.
Fənnin məqsədi: Bioloji Fəalliğa Malik Qida Əlavələri fənninin məqsədi: əczaçı-magistrlarda qidalanmanın optimal fizioloji rasionunu təmin etmək üçün təbii (bitki, heyvan, mineral mənşəli) xammallar, vitaminlər, vitaminəbənzər maddələr, fermentlər, mikroorqanizmlər, karbohidratlar, amin turşuları, zülallar, ali yağ turşuları, piyli yağlar həmçinin, kimyəvi və bioloji yolla əldə olunmuş xammallar əsasında hazırlanmış BFMQƏ-lərin tərkibinin müəyyənləşdirilməsi, istifadəsi və dərman vasitələrindən fərqləndirilməsi üçün biliklərin formalaşdırılmasıdır.
Fənnin təlim nəticəsi:
1. Bioloji fəallığa malik qida əlavələrin tərifi, tərkibi və müasir təbabətdə yerini.
2. Bioloji fəallığa malik qida əlavələrin təsnifatını.
3. Müstəqil şəkildə müxtəlif xəstəliklərin kompleks müalicəsində və profilaktikasında istifadə oluna biləcək bioloji fəallığa malik qida əlavələrin tövsiyə etməyi bacarığı.
4. Bioloji fəalliğa malik qida əlavələrin dərman vasitələrdən fərqləndirmək bacarığı.
5. Bioloji fəalliğa malik qida əlavələrin tərkibinə görə effektivliyini və təhlükəsizliyini qiymətləndirmək.
Fənnin məzmunu
- Müasir əczaçılığın mövcud inkişaf tempinə uyğun olaraq müxtəlif mənşəli fitovasitələrdən istifadə etməklə xəstəliklərin profilaktikasının və müalicəsinin həyata keçirilməsini öyrədən fənndir.
- Fənni tədris etmək üçün istifadə olunan konseptual struktur və onun niyə bu xüsusi konsepsiyada təşkil edildiyi
- Fənnin kurikulumda yeri
- Fənni öyrəndikdən sonra magistrlar ölkədə fəaliyyət göstərən elmi tədqiqat laboratoriyalarında dərman bitki xammalının analizinin yerinə yetirilməsində istifadə edə biləcəklər.
- Magistrlar doktorantura pilləsində təhsillərini davam etidrə biləcəklər, həmçinin müasir fiziki-kimyavi üsullarla işləyən avadanlıqlarla təchiz olunmuş laboratoriyalarda elmi fəaliyyətlərini davam etdirə biləcəklər.
Fənnin tədris formatı
Əyani
|
№ |
Mövzu (mühazirə) |
Ədəbiyyat |
Saat |
|
1 |
Təbii mənşəli bioloji fəallığa malik qida əlavələrin( BFMQƏ) təsnifatı, tərkibi və müasir dövrdə əhəmiyyəti. Pediatriyada və geriatriyadə istifadə prinsiplərini. Heyvan, mineral və bitki mənşəli BFMQƏ-lər. Bakteriya mənşəli preparatlar. Təbii mənşəli bioloji fəallığa malik qida əlavələrin Azərbaycan Respublikasında öyrənilməsi. Yeni BFMQƏ-nin işlənib hazırlanması və onlara aid analik normativ sənədlərin işlənib hazırlanması. |
|
2 |
|
2 |
Nutrisevtiklər. Onların təsnifatı, müasir dövrdə əhəmiyyəti və istifadə sahələri. Nutrisevtiklərin hazırlanmasında istifadə olunan təbii mənşəli vasitələr: zülallar, aminturşular, piyli yağlar, karbohidratlar, β-karotin, polidoymamış yağ turşuları, vitaminlər, vitaminəbənzər maddələr və kofermentlər, mineral mənşəli vasitələr, qida əhəmiyyətli təbii liflər (sellüloza, mikrosellüloza və pektin maddələri); onların bioloji fəallığa malik qida əlavələrdə aşağı və yuxarı istehlak həddi. |
|
2 |
|
3 |
Parafarmasevtiklər. Onların təsnifarı, dərman vasitələrindən fərqi( dozalnma prisiplərinin qaydaları), müasir dövrdə əhəmiyyəti. Parafarmasevtiklərin tərkibinə daxil edilən maddələr (bioflavonoidlər, üzvi turşular, kofein, biogen aminlər, oliqopeptidlər, oliqosaxaridlər, alkaloidlər, fenol birləşmələri, heyvan və bitki xammalından alınan digər təbii maddələr və probiotiklər (bağırsaq mikroflorasını tənzimləyən maddələr) haqqında məlumat |
|
2 |
|
4 |
Müxtəlif xəstəliklərin (endokrin sistemin, Mərkəzi sinir sisteminin,tənəffüs orqanlarının, dayaq – hərəkət aparatının, alkoqolizmin və s.) profilaktikasında və müalicəsində köməkçi vasitə kimi istifadə olunan BFMQƏ-nin tərkibləri |
|
2 |
|
5 |
Ürək-damar sistemin fəaliyətini yaxşılaşdırıcı kimi istifadə olunan BFMQƏ-n tərkibində rast gəlinən bitkilər |
|
2 |
|
6 |
Mədə-bağırsaq sistemin fəaliyətini yaxşılaşdırıcı kimi istifadə olunan BFMQƏ-n tərkibində rast gəlinən bitkilər |
|
2 |
|
7 |
Sidik-ifrazat sisteminin xəstəliklərinin profilaktikasında və müalicəsində köməkçi vasitə kimi istifadə olunan BFMQƏ-nin tərkibinə daxil olan bitkilər |
|
2 |
|
8 |
Dayaq-hərəkət aparatının xəstəliklərinin profilaktikasında və müalicəsində köməkçi vasitə kimi istifadə olunan BFMQƏ-nin tərkibinə daxil olan bitkilər |
|
2 |
|
9 |
Bədən çəkisini tənzimləyən BFMQƏ-nin tərkibinə daxil olan bitkilər |
|
2 |
|
10 |
İltihab əleyhinə və antimikrob təsirə malik olan BFMQƏ-nin tərkibinə daxil olan bitkilər |
|
2 |
|
№ |
Mövzu (seminar məşğələ) |
Ədəbiyyat |
Saat |
|
1 |
Mərkəzi sinir sisteminin yüngül sakitləşdirici və sedativ təsir göstərən BFMQƏ-n tərkibinə daxil olan bitkilərin öyrənilməsi |
|
4 |
|
2 |
Endokrin sisteminə təsir edən BFMQƏ-lər: Prostat vəzisinin, qadın və kişi hormonlarının səviyəsinin pozulması ilə bağlı xəstəliklərin profilaktikasında və müalicəsində köməkçi vasitə kimi istifadə olunan BFMQƏ-nin tərkibinə daxil olan bitkilərin öyrənilməsi |
|
4 |
|
3 |
Ürək-damar sistemin fəaliyətini yaxşılaşdırıcı kimi istifadə olunan BFMQƏ-n tərkibində rast gəlinən bitkilərin öyrənilməsi |
|
4 |
|
4 |
Həzm sisteminin xəstəliklərinin profilaktikasında və müalicəsində köməkçi vasitə kimi istifadə olunan BFMQƏ-nin tərkibinə daxil olan bitkilərini öyrənilməsi |
|
4 |
|
5 |
Tənəffüs orqanlarının xəstəliklərinin profilaktikasında və müalicəsində köməkçi vasitə kimi istifadə olunan BFMQƏ-nin tərkibinə daxil olan bitkilərini öyrənilməsi
|
|
4 |
|
6 |
İmmun sisteminin funksiyasının tənzimləyən BFMQƏ-nin tərkibinə daxil olan bitkilərin öyrənilməsi |
|
2 |
|
7 |
Sidik-ifrazat sisteminin xəstəliklərinin profilaktikasında və müalicəsində köməkçi vasitə kimi istifadə olunan BFMQƏ-nin tərkibinə daxil olan bitkilərin öyrənilməsi |
|
2 |
|
8 |
Dayaq-hərəkət aparatının xəstəliklərinin profilaktikasında və müalicəsində köməkçi vasitə kimi istifadə olunan BFMQƏ-nin tərkibinə daxil olan bitkilərin öyrənilməsi |
|
2 |
|
9 |
Bədən çəkisini tənzimləyən BFMQƏ-nin tərkibinə daxil olan bitkilərin öyrənilməsi |
|
2 |
|
10 |
Antioksidant təsirli QBFƏ-lərin tərkibinə daxil olunan bitkilər. İltihab əleyhinə və antimikrob təsirə malik olan BFMQƏ-nin tərkibinə daxil olan bitkilərin öyrənilməsi |
|
2 |
|
№
|
Mövzu (praktik məşğələ) |
Ədəbiyyat |
Saat |
|
1 |
Probiotik (eubiotik) və prebiotik tərkibli BFMQƏ-lər. BFMQƏ-n bir-birlərindən fərqi. Sinbiotklər. BFMQƏ-ə istifadəsi qadağa olunan mikroorqanizmlər.
|
|
2 |
|
2 |
Mineral mənşəli BFMQƏ-lər. Makro- və mikroelementlər təbii mənbələri və o insan orqanizmi üçün əhəmiyyəti. Onların bioloji fəallığa malik qida əlavələrdə aşağı və yuxarı istehlak həddi; BFMQƏ-n digər komponentləri ilə uyuşmaqları. Vitamin və vitaminəbənzər maddələrin BFMQƏ-ə istifadəsi. Onların bioloji fəallığa malik qida əlavələrdə aşağı və yuxarı istehlak həddi. BFMQƏ-lərin digər komponentləri ilə uyuşmaqları BFMQƏ-n tərkibinə daxil olan vitamin və vitaminəbənzər maddələrlə zəngin bitkilər. Mineral mənşəli BFMQƏ-ləri. |
|
2 |
|
3 |
Heyvan mənşəli BFMQƏ-lər. Onların təsnifatı (arı məhsulları, balıq yagı, hematogenlərin- mənbələri, mumiya və s.). BFMQƏ-ə istifadəsi qadağa olunan heyvan mənşəli xammal. |
|
2 |
|
4 |
Alkoqolizmin profilaktikasında və müalicəsində köməkçi vasitə kimi istifadə olunan BFMQƏ-nin tərkibinə daxil olan bitkilərin öyrənilməsi Siqaret əleyhinə istifadə olunan istifadə olunan BFMQƏ-nin tərkibinə daxil olan bitkilərin öyrənilməsi |
|
2 |
|
5 |
Energetik mübadiləni tənzimləyən və antioksidant təsirli BFMQƏ-nin tərkibinə daxil olan bitkilərin öyrənilməsi |
|
2 |
