№

Mövzu

Ədəbiyyat

Saat

1. hh

Ambulator şəraitdə ağız cərrahiyyəsi xidmətinin təşkili və tibbi sənədləşmələrin aparılması qaydası. Stasionar şəraitdə üz-çənə cərrahiyyəsi xidmətinin təşkili və tibbi sənədləşmələrin aparılması qaydası.

Ağız və üz-çənə nahiyəsinin kliniki müayinəsi. İnsan həyatına təhlükə yaradan hallarda təxirəsalınmaz tədbirlər. Nəfəs yolları keçəcəyini bərpa etmək prinsipləri. Traxeostomiya əməliyyatı və ona göstərişlər. Süni yolla havanın ağ ciyərə daxil olmasının təmin edilməsi. Ürəyin masajı ilə qan dövriyyəsinin bərpası.

Yanaşı gedən somatik pozuntularla xəstələrin, Hamiləlik (döl üçün potensial riskə görə) və hamiləlikdən sonraki (südəmizdirən analara aid) vəziyyətdə, eləcədə aybaşı dövründə olan pasiyentlərin, yaşlı xəstələr kontingentinin cərrahi əməliyyata hazırlanması xüsusiyyətləri.

Aparılan müalicə zamanı pasiyentlərdə rast gəlinən bayılma, kollaps, allergik reaksiya və anafilaktik şok, hiperventilasiya, yad cisimlə aspirasiya, mədə möhtəviyyatla aspirasiya, ortostatik hipotenziya, səhvən daxil edilən dərmanın fəsadlaşmı, ağrısızlaşmada istifadə edilən yerli anestetiklərin toksiki təsiri, zamanı aparılan təxirəsalınmaz tədbirlər.

Aparılan müalicə zamanı pasiyentlərdə olan yanaşı xəstəliklərlə bağlı ehtimal olunan təhlükəli hallar və onların aradan qaldırmaq üçün təxirəsalınmaz tədbirlər. Bronxial astma tutması. Hipoqlikemik sindrom.Tirotoksik krizlər. Insult. İnfarkt. Epileptik tutma.

Ağız və üz-çənə cərrahiyyəsində ağrısızlaşdırma növünün seçilməsi kriteriyaları. Ağız və üz-çənə cərrahiyyəsində ümumi ağrısızlaşdırmaya göstərişlər və əks-göstərişlər. Xəstələrin ümumi ağrısızlaşdırmaya hazırlanması. Anestezioloji riskin müəyyən edilməsi. Üz-çənə nahiyəsinin ümumi ağrısızlaşdırmasında maskalı, endotraxeal, intratraxeal, venadaxili narkoz metodların xüsusiyyətləri.

Mənbə 1.1: Mənbə 1.2: Rəhimov Ç.R. Kitab. səh.6-21; 107-115 II fəsil

Mənbə 1.2: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-çənə cərrahiyyəsi və cərrahi stomatologiya. Bakı 2011, səh.15-25

Mənbə 1.3: Rəhimov Ç.R. Kitab. səh.21-42  II fəsil

Mənbə 1.4: Rəhimov Ç.R. Kitab. səh. 115-124  II fəsil

Mənbə 1.5: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-çənə cərrahiyyəsi və cərrahi stomatologiya. Bakı 2011, səh. 50-52

Mənbə 1.6: Rəhimov Ç.R. Kitab. səh.124-133 II fəsil

Mənbə 1.7: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-çənə cərrahiyyəsi və cərrahi stomatologiya. Bakı 2011, səh.31-39

6

Ağız və üz-çənə cərrahiyyəsində yerli ağrısızlaşdırmaya göstərişlər və əks-göstərişlər. Ağız və üz-çənə nahiyəsinin toxumalarının innervasiyası.

Ağız cərrahiyyəsində istifadə olunan aplikasiya anesteziyası və infiltrasiyalı anesteziya növlərinin təsviri: selikli qişaaltı, sümüküstülüyüaltı, intraseptal, intraliqamentar sümükdaxili. Üzün və boynun yumşaq toxumaların infiltrasiyalı anesteziyanın aparılması qaydası. Vişnevskinin sürünən infiltrasiya metodu ilə yumşaq toxumaların ağrısızlaşdırması.

Əngdə naqili anesteziya : tuberal, infraorbaital, palatinal, burun-damaq blokada növləri. Ağıziçi və ağızxarici üsullar. Əng sinirinin mərkəzi naqili anesteziyası. Çənədə naqili anesteziya: aşağı alveol sinirinin anesteziyası

Çənədə naqili anesteziya: aşağı alveol sinirinin mental və kəsici şaxələrinin blokadası. Aşağı alveol sinirinin dil və yanaq sinirləri ilə birlikdə blokadası: Qou-Qeyts üsulu, torusal anesteziya. Ağzın məhdud açılması zamanı istifadə olunan ağıziçi və ağızxarici ağrısızlaşdırma üsullları. Çənə sinirinin mərkəzi naqili anesteziyası.

Ağız boşluğunun selikli qişasında, üzdə və boyunda aparılan cərrahi kəsiklərin əsas prinsipləri. Cərrahi yaraların bağlanması prinsipləri. Cərrahi tikiş növləri, cərrahi düyünlərin növləri və onların qoyulması texnikası. Cərrahi tikişlərin sökülməsi vaxtı və qaydaları.

Ağız və üz-çənə cərrahiyyəsində dismurqiya qaydaları. Əməliyyatdan sonrakı təyinatlar və xəstələrin müşahidəsi. Cərrahi yaraların üz və boyun dərisində, eləcə də ağız boşluğu selikli qişasında sağalma xüsusiyyətləri. Cərrahi çapıqlar. Patoloji çapıqlaşamanın profilaktikası

Mənbə 2.1: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-çənə cərrahiyyəsi və cərrahi stomatologiya. Bakı 2011, səh. 31-55

Mənbə 2.2: Rəhimov Ç.R. Kitab. səh.68-92 II fəsil

Mənbə 2.3: Rəhimov Ç.R. Kitab. səh.93-107 II fəsil

6

Müxtəlif qrup dişlərin çıxarılma xüsusiyyətləri. Yuxarı dişlərin çıxarılması. Aşağı dişlərin çıxarılması.

Mürəkkəb diş çıxarma prinsipləri. Lazım olan əlavə alətlər, avadanlıq və ləvazimat. Mukoperiostal dilimlərin yaradılması. Cərrahi yolla dişlərin çıxarılması texnikası. Tək və çoxköklü dişlərin cərrahi yolla çıxarılması texnikası. Köklərin və kök qalıqlarının çıxarılması.

Retensiya və distopiya olmuş dişlərin çıxarılmasına göstərişlərin və əks-göstərişlərinin təyin edilməsi. Əngdə və çənədə 3-cü molyarın tam və yarım retensiya hallarında istifadə olunan diş çıxarma metodları. Mukoperiostal dilimlərin tikilməsi.

Periodontoloji cərrahiyyənin prinsipləri. Cərrahi kəsiklərin aparılması və dilimlərin yaradılması prinsipləri. Cərrahi dilimlərin təsnifatlandırılması: diş əti dilimi, tamqatlı dilim, parçalanmış dilim, repozisiyalı dilim.

Adi protezönü cərrahiyyə-protez yatağında yumşaq toxumaların korreksiyası. İmmediat (dərhal) protezləmə üçün protezönü cərrahiyyə. Dişlərin çıxarılmasından sonra alveol darağının konturların qorunması.

Mürəkkəb protezönü cərrahiyyə. Çənədə və əngdə alveol çıxınsıtının hündürlüyünü artırmaq üçün yumşaq toxumalarda aparılan protezönü cərrahi müdaxilələr. Dişləm anomaliyalarında sərt toxumalarda aparılan protezönü cərrahi müdaxilələr.

Mənbə 3.1: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.62-67.

Mənbə 3.2: Rəhimov Ç.R. Kitab. səh.197-201 IV fəsil

Mənbə 3.3: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.56-80

Mənbə 3.4: Rəhimov Ç.R. Kitab. səh.202-236 IV fəsil

Mənbə 3.5: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.75-80

Mənbə 3.6: Rəhimov Ç.R. Kitab. səh. 212-224 IV fəsil

Mənbə 3.7: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.81-88

Mənbə 3.8: Rəhimov Ç.R. Kitab. səh.240-242; 252-255 V fəsil

Mənbə 3.9: Rəhimov Ç.R. Kitab. səh.280-290 VI fəsil

6

Diş implantasiyasının məqsəd və vəzifələri. Göstərişlərin  və əks-göstərişlərin təyin edilməsi. Atrofiyalaşmış çənələrdə istifadə olunan təsnifatlar.

Diş implantasiyasında xüsusi radioloji müayinələrin aparılması və əməliyyatın planlaşdırılması. Diş implantasiyasında birinci və ikinci cərrahi əməliyyatın protokolu.

Atrofiyalaşmış çənələrdə sümük artırılması əməliyyatlarında autogen sümük materiallarla və sümük bloklarla  transplantasiya. Allo-, kseno-sümük əvəzedici materialların istifadəsi. İstiqamətləndirilmiş toxuma regenerasiyasının diş implantasiyasında tətbiqi. Biomembranların istifadə olunması.Əngdə və çənədə aparılan sümük artırılması əməliyyatları. Diş implantasiyasında erkən və sonrakı ağırlaşmalar. Səbəbləri (bioloji və mexaniki) klinikası, diaqnostikası. Müalicə taktikası. Periimplantitin diaqnostikası və müalicəsi.

Diş implantasiyasında xüsusi implantat növlərinin istifadəsi. Almacıq implantatları, bazal implantatlar, pteriqoid implantatlar, subperiostal implantatlar. Üz protezlərinin fiksasiyası üçün sümükdaxili implantatlar. Konstruksiyası. Xüsusi alətlər və müayinələr.

Dişin replantasiyası. Dişin transplantasiyası. Diş kökünün amputasiyası. Dişin hemiseksiyası. Koronoradikulyar separasiya. Göstərişlər. Əməliyyata hazırlıq və icrası texnikası.

Mənbə 4.1: Rəhimov Ç.R. səh.294-309 VII fəsil

Mənbə 4.2: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, səh.485-486

Mənbə 4.3: Rəhimov Ç.R. Kitab. səh.307; 310-322; VII fəsil

Mənbə 4.4: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, səh.86; 481-503

Mənbə 4.5: Rəhimov Ç.R. Kitab. səh.326-350  VII fəsil

Mənbə 4.6: Rəhimov Ç.R. Kitab. səh.350-364; 366

Mənbə 4.7: Rəhimov Ç.R. Kitab. səh.328-330 VIII fəsil

6

Odontogen periostit. Kəskin odontogen periostit. Klinikası və diaqnostikası. İrinliyin açılması və drenaj edilməsi. Xroniki odontogen periostit. Klinikası və diaqnostikası. Müalicə taktikası.

Göz yuvası, gözaltı və almacıq nahiyələrinin irinli-iltihabi xəstəlikləri.Yanaq, gicgah, gicgahaltı nahiyələrin irinli-iltihabi xəstəliyi. Qanad-damaq çuxurunun, qulaqətrafı-çeynəmə və çeynəmə əzələsi altı nahiyələrin irinli-iltihabi xəstəlikləri. Klinikası, differensial diaqnostikası. Drenaj edilməsi üçün cərrahi yol.

Mental çıxıntısı və xüsusi çənənaltı nahiyələrin, çənəaltı və çənəarxası nahiyələrin irinli-iltihabi xəstəlikləri. Ağız dibi, çənə-dil novcuğu, dilaltı və dil nahiyələrin, qanad-çənə nahiyəsinin irinli-iltihabi xəstəlikləri. Klinikası, differensial diaqnostikası. Drenaj edilməsi üçün cərrahi yol.

Udlaqətrafı, boynun orta və aşağı 1\3 nahiyələrinin irinli-iltihabi xəstəlikləri. Drenaj edilməsi üçün cərrahi yol.

Kəskin və xroniki odontogen haymorit. Klinikası, diaqnostikası, rinogen haymoritlə differensial diaqnostikası. Konservativ və cərrahi müalicə metodları. Oroantral fistulalar. Cərrahi müalicəsi üsulları.

Baş və boynun limfa sisteminə odontogen infeksiyanın yayılması. Odontogen limfadenitin etio-patogenetik xüsusiyyətləri. Kəskin və xroniki odontogen limfadenit. Adenofleqmona. Klinikası, diaqnostikası, differensial diaqnostikası və müalicəsi.

Mənbə 5.1: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.100-105

Mənbə 5.2: Rəhimov Ç.R. Kitab. səh.330-335 VIII fəsil

Mənbə 5.3: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.135-145

Mənbə 5.4: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.130-135; 142-145

Mənbə 5.5: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.124-130

Mənbə 5.6: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.160-165

Mənbə 5.7: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.183-188

Kəskin, yarımkəskin və xroniki odontogen osteomiyelit. Klinikası, diaqnostikası, differensial diaqnostikası və müalicəsi. Sekvestrektomiya- -nın aparılması vaxtı və cərrahi əməliyyatın texnikası. Ağırlaşmalar.Çənələrin qeyri-odontogen osteomiyeliti. Çənələrin hematogen, dərman qəbulu ilə bağlı osteomiyelitlərii. Etiologiyası və patogenezi. Klinikası, diaqnostikası, differensial diaqnostikası və müalicəsı.Sifətin və boynun qeyri-odontogen irinli-iltihabi xəstəlikləri. Furunkul və karbunkul, qızılyel iltihabı, noma və digər nekrotik proseslər, aktinomikoz, mukomikoz  - klinikası, diaqnostikası, müalicəsi, ağırlaşmaların profilaktikası.

Ağ ciyər xarici vərəm xəstəliyinin üz-çənə nahiyəsində təzahürü. Etiologiyası və patogenezi. Klinikası, diaqnostikası və müalicə metodları. Sifilis, qarayara, QİÇS, difteriya, tülyaremiya, leyşmanioz, xlamidioz, cüzam, Veqner qranulomatozu xəstəliklərinin üz-çənə nahiyəsində təzahürü. Diaqnostikası və yayılmasının qarşısının alınması.

Tüpürcək vəzilərinin müayinə üsulları. Tüpürcək vəzilərinin obstruktiv zədələnmələri, ifrazatının retensiyası. Mukosele və ranula. Tüpürcək daşı xəstəliyi. Etiologiyası və patogenezi. Klinikası, diaqnostikası və müalicə metodları.

Tüpürcək daşı xəstəliyi. Etiologiyası və patogenezi. Tüpürcək vəzisi axarında daş xəstəliyi. Klinikası, diaqnostikası. Müalicə metodları. Çənəaltı tüpürcək vəzisinin götürülməsinə göstəriş. Ağızdaxili yanaşma və endoskopik cərrahiyyənin imkanları.

Mənbə 6.1: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.105-114

Mənbə 6.2: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.114-123

Mənbə 6.3: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.167-172; 175-177

Mənbə 6.4: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.172-175; 177-180

Mənbə 6.5: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.146-151; 309-310

Mənbə 6.6: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.151-155

6

Kəskin infeksion virus mənşəli parotit. Kəskin bakterial sialodenit. Xroniki bakterial sialodenit: interstisial və parenximatoz. Etiologiyası, klinikası, differensial diaqnostikası  və müalicəsi.

Tüpürcək vəzilərinin reaktiv-distrofik  xəstəlikləri. Sialoz, sialodenoz, sialodoxit, tüpürcək axacaqlarının çapıqlı daralması. Etiologiyası, klinikası, diaqnostikası  və müalicəsi.Tüpürcək vəzilərinin reaktiv-distrofik  xəstəlikləri. Şeqren xəstəliyi və sindromu, Mikuliç xəstəliyi. Etiologiyası, patogenezi,  klinikası, diaqnostikası  və müalicəsi.

Qeyri-travmatik mənşəli nevropatiyalar. Üçlü sinirin və şaxələrinin, dil-udlaq, dil, yuxarı udlaq və təbil sinirlərinin  nevralgiyası, kliniki əlamətləri, differensial diqnostikası. Konservativ müalicə prinsipləri. Cərrahi müalicəyə göstəriş.

Üçlü sinirin və şaxələrinin nevriti, üçlü sinirin odontogen nevropatiyası etiologiyası, klinikası, differensial diaqnostikası. Müalicəsi.

Hərəki və hissi sinirlərin travmatik zədələnmələri. Yatrogen mənşəli zədələnmələr. Parezlərin müalicə prinsiplər

Mənbə 7.1: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.146-151

Mənbə 7.2: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.156-159

Mənbə 7.3: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.271-281

6

Böyüklərdə diş çıxma qüsuru nəticəsində yaranan kistalar-follikulyar kista. Klinikası, diaqnostikası və cərrahi müalicə metodları: kistotomiya və kistektomiya.

Diş follikulunun inkişaf qüsuru nəticəsində yaranan kista -odontogen birincili kista (keratokista). Etiologiyası və patogenezi. Klinikası, diaqnostikası və cərrahi müalicə metodları: kistotomiya və kistektomiya.

İltihabi mənşəli kistalar-radikulyar kista. Etiologiyası və patogenezi. Klinikası, diaqnostikası və cərrahi müalicə metodları: kistotomiya və kistektomiya.

Sitoloji müayinələr üçün materialın götürülməsi metodları: yaxma, incə iynə ilə aspirasiya biopsiya, aspirasiya biopsiya. Materialın dəqiq götürülməsi metodları : klassik və istiqamətləndirilmiş (endoskopiya, ultrasəs, rentgen və stereotaktik).

Yumşaq toxumalardan morfoloji müayinələr üçün materialın götürülməsi metodları: insizival və eksizival biopsiya, çimdikləmə üsulu ilə biopsiya  (punch-biopsy), trepan biopsiya, kötük biopsiyasi (core-biopsiya),  skarifikasiya üsulu ilə biopsiya (shaving biopsy), halqa ilə götürülmə üsulu ilə biopsiya.

Epitel toxumadan törəmələr. Xərçəngönü anlayışı. Əmələgəlmə səbəbləri. Fakultativ və obliqat xərçəngönü formalar anlayışı. Üzün və ağız boşluğun xərçəngönü xəstəlikləri: aşağı ehtimalla bədxassəli prosesə keçənlər xərçəngönü xəstəliklər (fakultativ)-qırmızı yastı dəmirov, leykoplakiya (yastı və siqaret çəkənlərin), eritroplakiya.

Mənbə 8.1: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.372

Mənbə 8.2 Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.373

Mənbə 8.3: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.368-371

Mənbə 8.4: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.282-289

Mənbə 8.5: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.288.

Mənbə 8.6: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.380-385

6

Üzün və ağız boşluğunun xərçəngönü xəstəlikləri: yüksək ehtimalla bədxassəli prosesə keçənlər xərçəngönü xəstəliklər (fakultativ)-qırmızı qurd eşənəyi, leykoplakiya (eroziyalı və verukoz formalı). Kliniki əlamətləri, diaqnostik metodları, müalicə prinsipləri. Obliqat (bədxassəli prosesə keçənlər) xərçəngönü piqment xəstəliklər: kseroderma, Bouen xəstəliyi, vərəm qurd eşənəyi.Üzün dərisinin xərçəngi. Dodağın xərçəngi, ağız boşluğunun selikli qişasının  və dilin xərçəngi. Klinikası. Diaqnostikası. Müalicə prinsipləri. Proqnozu. 

Ağız boşluğu və üz-çənə nahiyəsinin  sərt toxumaların şişlərinin təsnifatı. Çənənlərin fibroz zədədlənmələri (sümük toxumasının inkişaf pozuntuları). Xoşxassəli sümük fibrozu, sümüklərin sümük – sement prosesləri (periapikal sement displaziyasi, florid sement-sümük displaziyasi).

Odontogen epitelial şişlər: ameloblastomalar (adamantinomalar). Etiologiyası. Növləri. Klinikası. Diaqnostikası. Müalicə prinsipləri. Proqnozu.

Odontogen birləşdirici toxuma şişləri: sementoma, sementoblastoma, sementləşən fibroma, miksomalar, odontogen fibromalar. Etiologiyası.

 Klinikası. Diaqnostikası. Müalicə prinsipləri. Proqnozu. Odontogen qarışıq şişlər: odontomalar

(adi və qarışıq), ameloblastik fibroma (yumşaq odontoma).Odontogen bədxəssəli şişlər: ameloblastik fibrosarkoma. Etiologiyası. Klinikası. Diaqnostikası. Müalicə prinsipləri. Proqnozu.

Gicgah-çənə oynağının zədələnmələrin kliniki və radioloji müаyinə metodları. Oynaq daxili artikulyar xəstəliklər. Gicgah-çənə oynağının kəskin və xroniki artriti. Osteoartroz. Etiologiya, patogenez, differensial diaqnostikası, müalicə prinsipləri.

Mənbə 9.1: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.380-385

Mənbə 9.2: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.385-393

Mənbə 9.3: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.339-359

Mənbə 9.4: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.359-368

Mənbə 9.5: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.374-379

Mənbə 9.6: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.189-203

6

Oynaq xarici xəstəliklər. Çəynəmə əzələlərinin kontrakturası. Etiologiyası, kliniki əlamətləri, konservativ və cərrahiyyə müalicəsi.  Bruksizm. Etiologiyası, klinikası, diaqnostikası. Müalicə üsulları.

Çənənlərin çıxığı. Mexanizmi. Çənənlərin bir- və ikitərəfli çıxıqlarının klinikası. Repozisiya metodları. Cərrahi əməliyyata göstəriş.

Üz-çənə nahiyəsinin yumşaq toxuma strukturlarının travmatik zədələnmələrinin epidemiologiyası. Təsnifatı. Yumşaq toxuma strukturlarının travmatik zədələnmələrinin kliniki anatomiyası və diaqnostika metodları. Yumşaq toxumada travmatik yaraların müxtəlif sağalma gedişatı. Yaraların müalicəsi-birincili və ikincili cərrahi işlənməsi xüsusiyyətləri. Dişlənmiş  yaraların klinikası və cərrahi işlənməsi xüsusiyyətləri.

Dişlərin və alveol çıxıntısının travmatik zədədlənmələrinin epidemiologiyası. Təsnifatı. Dişin travmatik zədədlənmələrinin kliniki və rentgenoloji göstəriciləri. Diş zədədlənmələrinin müalicəsi və ağırlaşmaları. Süd dişlərinin və diş mayalarının travmasında müalicə prinsipləri. Alveol çıxıntısının travmatik zədələnmələrinin kliniki və rentgenoloji göstəriciləri. Alveol çıxıntısı sınıqlarının müalicə prinsipləri.

Çənə sınıqlarının epidemiologiyası. Təsnifatı. Kliniki anatomiyası və funksional göstəriciləri. İlk tibbi yardımın göstərilməsi. Konservativ müalicə üsulu- müvəqqəti və daimi  immobilizasiya metodları. Cərrahi müalicə üsulları-osteosintez. Metal məftildən, mildən istifadə üsulları. Sümüküstü titan lövhələrin (minilövhələr, rekonstruktiv titan lövhələr) istifadəsi.

Əng sınıqlarının epidemiologiyası. Təsnifatı. Əng sınıqlarının kliniki anatomiyası və funksional göstəricilər İlk tibbi yardımın göstərilməsi. Konservativ müalicə üsulu- müvəqqəti və daimi  immobilizasiya metodları. Ortopedik və ortodontik müalicə üsulları.

Mənbə 10.1: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.189-203

Mənbə 10.2: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.238-242

Mənbə 10.3: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.211-216

Mənbə 10.4: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.216-218

Mənbə 10.5: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.219-242

Mənbə 10.6: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.242-248

6

Cərrahi müalicə üsulları-osteosintez. Metal məftildən, mildən istifadə üsulları. Sümüküstü titan lövhələrin istifadəsi. Göstərişlər. Lazımi alətlər. Lövhələrin növləri. Yerləşdirilməsi. Ağızxarici mobilizasiya üçün qurğular. Əng cibinin travmatik zədələnməsi. Klinikası, diaqnostikası və müalicəsi. Almacıq sümüyünün və almacıq qövsünün sınıqları. Epidemiologiyası. Təsnifatı. Klinikası. Diaqnostikası. Repozisiya və fiksasiya üsulları.

Burun sümüklərinin və burun-orbita-etmaoidal kompleksinin sınıqları. Epidemiologiyası. Təsnifatı. Klinikası. Diaqnostikası. Qanaxmanın saxlanılması üsulları. Repozisiya və fiksasiya üsulları.

Üz skeleti sümüklərinin çoxsaylı sınıqları. Klinikası. Diaqnostikası.  Müalicə taktikası. Üz-çənə nahiyəsinin və baş beynin müştərək travması. Epidemiologiyası. Kəllə beyin zədələnmələrinin növləri. Klinikası, diaqnostikası. İxtisaslaşmış tibbi yardımın xüsusiyyətləri. Üz-çənə nahiyəsinin və bədənin digər nahiyələrin. Vaxtında diaqnostikanın vacibliyi. Müalicə taktikası.

Üz-çənə nahiyəsində travmatik zədələnmələrin ağırlaşmaları. Tüpürcək fistulaları. Yalançı oynaq. Köhnəlmiş və qeyri-düzgün bitişən sınıqlar. Travmatik osteomielit, travmatik haymorit. Əmələ gəlmə səbəbləri, klinikaları, diaqnostikaları, müalicəsi.

Üz-çənə nahiyəsinin yumşaq toxuma qüsurlarının ətraf yerli toxumalarla aradan qaldırılması- sərbəstləşdirici, Г-vari və rombvari kəsiklər, qarşılıqlı üçbucaqların yaradılması və yerdəyişməsi (Z-plastika), bilobar dilimlərlə plastika.  Əməliyyatların bioloji əsaslandırılması və riyazi planlaşdırılması.

Üz-çənə nahiyəsinin sərt toxuma qüsurlarının növləri. Diş-çənə sistemin inkişaf anomaliyaların təsnifatı. Kliniki göstəricilər, fuksional və estetik pozuntular.

Mənbə 11.1: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.248-252

Mənbə 11.2: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.253-254; 260

Mənbə 11.3: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.259-265

Mənbə 11.4: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.259-264

Mənbə 11.5: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.440-480

Mənbə 11.6: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh. 453-464

6

Üz-çənə nahiyəsində sərbəst dəri ilə plastika əməliyyatları. Bioloji əsaslandırma. Dəri transplantatlarının növü( nazik, parçalanmış və bütün qatlı). Dəri plastikasında auto-, allo- və ksenotransplantasiyanin imkanları.Üz-çənə nahiyəsinin yumşaq toxuma  qüsurlarının aradan qaldırılmasında istifadə olunan damar ayaqcıqda sərbəst toxuma transplantatları. Bioloji əsaslandırma. Göstərişlər və əks-göstərişlər.Seçilən donor sahələrinin anatomo-topoqrafik xüsusiyyətləri.Damar ayaqcıqda transplantasiyalarda resipiyent sahəsinin təhlili. Əməliyyatdan sonra transplantatın monitorinqi.

Anadangəlmə dodaq və damaq yarıqları. Etioloji faktorlar. Patogenezi. Təsnifatı. Klinikası. Əməliyyatın aparılması vaxtı və buna hazırlıq dövrü. Cərrahi metodlar- xeyloplastika, stafilo- və uranoplastika. Əməliyyatdan sonraki reabilitasiya tədbirləri. Ortodontun, loqopedin, pediatorun və psixiatorun iştrakı.

Üz-çənə nahiyəsinin sərt toxuma qüsurlarının növləri. Diş-çənə sistemin inkişaf anomaliyaların təsnifatı. Kliniki göstəricilər, fuksional və estetik pozuntular.

Xəstələrin müayinə xüsusiyyətləri-diş sırasının, çənə sümüklərinin və yumşaq toxumaların vəziyyətinin qiymətləndirilməsi. Sefalometrik və fotoqrafik təhlil. Kompüter proqramların istifadəsi.

Mənbə 12.1: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.440-450

Mənbə 12.2: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.409-439

Mənbə 12.3: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.453-464

Mənbə 12.4: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.450-451

6

Çənədə və əngdə aparılan ortoqnatik cərrahiyyə əməliyyatlarının növləri.Cərrahi əməliyyata göstəriş, əməliyyatönü hazırlıq (ağız boşluöun sanasiyası və ortodontik müalicə) və əməliyyat taktikasının planlaşdırılması.

Üz-çənə nahiyəsində sərt toxumalarda rekonstruksiya əməliyyatlarının növləri. İstifadə olunan transplantatların növləri : autogen, allogen, ksenogen və alloplastik. Sümük və qığırdaq translantasiyasında donor ve resipiyent sahəsinin qiymətləndirilməsi. Sümük və qığırdaq autogen transplantatların götürülməsi texnikası. Üz-çənə nahiyəsində damar ayaqcıqda sümük blokundan istifadə. Transplantatların defekt yatağında fiksasiyası. Transplantatlarda keçən osteogenez prosesləri. Orqanizmin köçürülən transplantatlara cavabı.

Üz-çənə nahiyəsində travma mənşəli qüsur və deformasiyalarının (həmçinin odlu silahla) müalicə prinsipləri (alqoritmi). Üz-çənə nahiyəsində şişlərin çıxarılmasından sonra əmələ gələn qüsur və deformasiyaların müalicə prinsipləri (alqoritmi).Çənələrdə sümük plastikasından sonra  diş implantasiyası xüsusiyyətləri.

Mənbə 13.1: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.453-464

Mənbə 13.2: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh. 440-452

Mənbə 13.3: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.265-274

6

Üz-çənə nahiyəsində qüsur və deformasiyaların müalicəsində endoprotezlərin istifadəsi. Standart və individual protezlər. Üz-çənə nahiyəsində qüsur və deformasiyaların müalicəsində ektoprotezləmə-üz protezlərindən istifadə (anaplastologiya).

Mənbə 14.1: Yusubov Y.Ə., Bilalzadə S.Y. Üz-Çənə Cərrahiyyəsi Və Cərrahi Stomatologiya. Bakı 2011, Səh.481-503