Fənnin məqsədi: Tələbələr bu semestrdə öyrənəcəklər ki: odontogen infeksiya nədir, xroniki odontogen infeksiyanın kəskinləşməsinin səbəblərini və infeksiyanın yayılma yollarını, baş boyun nahiyələrinin abses və fleqmonalarının kliniki və topoqrafik diaqnostikasını, baş boyun nahiyələrinin abses və fleqmonaların kompleks müalicəsində cərrahi və konservativ komponentlərini, kəskin odontogen infeksiyanın yayılmasının profilaktikasını, odontogen sinusitlərin cərrahi və konservativ müalicəsini, odontogen infeksiyanın ağırlaşmalarını və onların kompleks terapiyasını.
Fənnin təlim nəticəsi:
1.Anamnezin toplanması.
2. Kliniki müayinə metodların tətbiqi.
3. Ambulator və stasionar sənədləşmənin aparılması.
4. Üz-çənə nahiyəsində irinli ocaqların açılması üçün cərrahi kəsiklərin aparılması
5. İrinli yaraların dializ və drenə edilməsinin aparılması .
6. İrinli yaralara sarğıların qoyulmasının aparılması
7. Oroantral fistulanın ləğvi üçün yanaq və sərt damaqdan dilimlərin hazırlanması
8. Iltihabi proses zamanı intoksikasiyanın aradan götürülməsi üçün vena daxili infuziyaların və medikamentlərin təyin edilməsi
9. Seroz və irinli limfadenitlərin ayırd edilməsi.
Fənnin məzmunu:
Ağız və üz-çənə nahiyyəsinin odontogen iltihabi xəstəlikləri – Azərbaycan Respublikasının Elm və Təhsil Nazirliyinin təsdiq etdiyi “Stomotologiya” ixtisasının təhsil proqramına əsasən məcburi fənndir.Fənn üz-çənə nahiyəsinin odontogen iltihabi proseslərinin klinikasını, cərrahi və medikamentoz müalicə üsullarını öyrədir.
Fənnin mənimsənilməsi üçün tədridin strukturu üz-çənə nahiyəsinin topoqrafik anatomiyası, nahiyələrin sərhədləri, qonşu nahiyələrə keçid yolları, iltihabın yerləşdiyi yerin təyini üçün müayinə üsullarının xüsusiyyətini, cərrahi kəsiklərin aparıldığı yerlərin təyini, intensiv terapiyanın aparılması kimi hissələrin açıqlamısını nəzərdə tutur.
Həkim stomatoloqun fəaliyyəti zamanı odontogen iltihabi proseslərin yaranma tezliyi yüksək olduğuna görə bu fənnin tədrisi kurikulumda mühüm rolu vardır.
Stomatoloqun fəaliyyəti zamanı birincili odontogen iltihabi proseslə, həmçinin həkim səhvindən yaranan iltihabi proseslər olduğuna görə, bu halların profilaktikası və müalicəsinin aparılmasını bacarması üçün bu fənnin tədrisi vacibdir.
Tələbə iş fəaliiyəti zamanı ona müraciət edən xəstələrdə iltihabi proseslərin diaqnostikası və müalicəsi bacarıqlarını istifadə edə biləcək.
Fənni öyrəndikdən sonra tələbələr rezidentura təhsili alaraq üz-çənə cərrahi kimi fəaliyyət göstərə biləcəklər.
Fənnin tədris formatı
|
№
|
Topic Mövzu (praktik məşğələ) |
Readings (Ədəbiyyat) |
Saat |
|
1.
2.
3
4.
5.
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30 |
Üz-çənə və boyun nahiyyəsinin (fastsiya, əzələ və əzələarası piy sahələrinin) kliniki anatomiyası. Odontogen ilthabı xəstəliklərdə ümumi diaqnostik prinsiplər. Odontogen ilthabı xəstəliklərdə orqanizmin müdafiyyə (immunoloji, antioksidant və d.) sistemlərin vəziyyəti. Odontogen ilthabı xəstəliklərin şəkər xəstəliyində və orqanizmdə yanaşı gedən digər ağırlaşdırıcı prosesslərdə, gedişatı.
Əngə yaxın toxumaların anatomo-topoqrafik sahələri. Gözaltı nahiyyənin fleqmonası. Topoqrafik anatomiyası. İnfeksiya mənbəyi. Yayılma yolları. Klinika, differensial diaqnostika. Drenaj edilmə üçün cərrahi yol.
Almacıq nahiyyəsinin fleqmonası. Yanaq nahiyyəsinin fleqmonası. Topoqrafik anatomiyası. İnfeksiya mənbəyi. Yayılma yolları. Klinika, differensial diaqnostika. Drenaj edilmə üçün cərrahi yol.
Orbitanın fleqmonası. Topoqrafik anatomiyası. İnfeksiya mənbəyi. Yayılma yolları. Klinika, differensial diaqnostika. Drenaj edilmə üçün cərrahi yol.
Gicgah və gicgahaltı nahiyyələrinin fleqmonaları. Topoqrafik anatomiyası. İnfeksiya mənbəyi. Yayılma yolları. Klinika, differensial diaqnostika. Drenaj edilmə üçün cərrahi yol.
Damaq-qanadvari çuxurunun fleqmonası. Topoqrafik anatomiyası. İnfeksiya mənbəyi. Yayılma yolları. Klinika, differensial diaqnostika. Drenaj edilmə üçün cərrahi yol.
Qulaqətrafı-çeynəmə nahiyyəsinin fleqmonası. Topoqrafik anatomiyası. İnfeksiya mənbəyi. Yayılma yolları. Klinika, differensial diaqnostika. Drenaj edilmə üçün cərrahi yol.
Çənəyə yaxın toxumaların absess və fleqmonaları. Topoqrafik sahələr. Çeynəmə əzələsi altı nahiyyəsinin fleqmonası. Topoqrafik anatomiyası. İnfeksiya mənbəyi. Yayılma yolları. Klinika, differensial diaqnostika. Drenaj edilmə üçün cərrahi yol.
Çənəaltı və xüsusi çənənaltı nahiyyələrinin fleqmonaları. Topoqrafik anatomiyası. İnfeksiya mənbəyi. Yayılma yolları. Klinika, differensial diaqnostika. Drenaj edilmə üçün cərrahi yol.
Udlaqətrafı nahiyyəsinin fleqmonası. Topoqrafik anatomiyası. İnfeksiya mənbəyi. Yayılma yolları. Klinika, differensial diaqnostika. Drenaj edilmə üçün cərrahi yol
Çənə-qanadvarı nahiyyəsinin fleqmonası. Çənəarxası nahiyyəsinin fleqmonası. Topoqrafik anatomiyası. İnfeksiya mənbəyi. Yayılma yolları. Klinika, differensial diaqnostika. Drenaj edilmə üçün cərrahi yol
Çənə-dil novcuğu nahiyyəsiinin absesi. Dilaltı nahiyyənin absesi. Topoqrafik anatomiyası. İnfeksiya mənbəyi. Yayılma yolları. Klinika, differensial diaqnostika. Drenaj edilmə üçün cərrahi yol.
Dil cisminin absesi. Dil kökünün absesi. Topoqrafik anatomiyası. İnfeksiya mənbəyi. Yayılma yolları. Klinika, differensial diaqnostika. Drenaj edilmə üçün cərrahi yol
Ağız dibi fleqmona. Topoqrafik anatomiyası. İnfeksiya mənbəyi. Yayılma yolları. Klinika, differensial diaqnostika. Drenaj edilmə üçün cərrahi yol. Midterm
Üzün və boynun çürüntülü-nekrotik fleqmonası. Etiologiya, patogenez. Kliniki və diaqnostik xüsusiyyətləri. Müalicəsi.
Əng cibinin quruluşu, kliniki və rentgenoloji müayinə üsulları. Kəskin odontogen haymorit. Etio-patogenetik faktorlar. Klinikası, diaqnostikası, konservativ və cərrahi müalicə metodları.
Xroniki odontogen haymorit. Klinikası, diaqnostikası, konservativ və cərrahi müalicə metodları.
Oroantral fistulalar. Cərrahi müalicəsi üsulları.
Baş və boyun limfa sisteminin kliniki anatomiyası və müayinə usulları. Kəskin odontogen limfadenit. Etio-patogenetik faktorlar. Klinikası, diaqnostikası, differensial diaqnostikası və müalicəsi.
Xroniki odontogen limfadenit. Klinikası, diaqnostikası, diferensial diaqnostikası və müalicəsi.
Adenofleqmona. Klinikası, diaqnostikası, differensial diaqnostikası və müalicəsi.
Üzün və boynun odontogen ilthabı xəstəliklərdə müalicəsində orqanizmin ümumi vəziyyəti. Üzün və boynun odontogen ilthabı xəstəliklərin müalicəsində patogenetik yanaşma. Transfuziya ilə detoksiksion və ümümqüvvətləndirici vasitələrin istifadəsi.
Odontogen ilthabı xəstəliklərin patogenetik müalicəsində antioksidant və immunokorreksiyaedici müalicənin yeri. Fizioterapiya müalicəsi. Üz-çənə nahiyyəsinin ilthabı xəstəliklərindən sonra reabilitasiya tədbirləri.
Üz-çənə nahiyyəsinin ilthabı xəstəliklərinin ağırlaşmaları. Yayılmış və sürətlə artan fleqmonalar.
Mediastinit. İnfeksiyanın yayılma yolları. Odontogen mediastinitin kliniki və diaqnostik xüsusiyyətləri. Müalicəsi.
Üz venaların flebiti. Kavernalı sinusun trombozu. Klinika, diaqnostika, мüalicəsi.
Meninqit, meninqoensefalit, beynin absesi. Klinika, diaqnostika, мüalicəsi.
Sepsis. Klinika, diaqnostika və müalicə. Septik şok. Etiologiya, patogenez. Klinika, diaqnostika, мüalicəsi. Üz-çənə nahiyyəsinin ilthabı xəstəliklərinin ağırlaşmalarında intensiv terapiya.
|
L.A.Məmmədov səh.546-688 Y.Ə.Yusubov , S.Y.Bilalzadə səh.16-25 В.М.Безруков стр 54-78
В.М.Безруков стр 165-172
Y.Ə.Yusubov , S .Y. Bilalzadə səh.137 В.М.Безруков стр 254-255
Y.Ə.Yusubov , S .Y. Bilalzadə səh.141-142 В.М.Безруков стр 259-260
Y.Ə.Yusubov , S .Y. Bilalzadə səh.140-141 В.М.Безруков стр 260-262
Y.Ə.Yusubov , S .Y. Bilalzadə səh.138-140 В.М.Безруков стр 256-260
Y.Ə.Yusubov , S .Y. Bilalzadə səh.140 В.М.Безруков стр 256-259
Y.Ə.Yusubov , S .Y. Bilalzadə səh.135-136 В.М.Безруков стр 265-267
Y.Ə.Yusubov S .Y. Bilalzadə səh.127-136
Y.Ə.Yusubov , S .Y. Bilalzadə səh.127 В.М.Безруков стр 262-265
Y.Ə.Yusubov , S .Y. Bilalzadə səh.127-130 В.М.Безруков стр 269-271
Y.Ə.Yusubov , S .Y. Bilalzadə səh.130-131 В.М.Безруков стр 267-269
Y.Ə.Yusubov , S .Y. Bilalzadə səh.131-132 В.М.Безруков стр 271-273
Y.Ə.Yusubov , S .Y. Bilalzadə səh.132 В.М.Безруков стр 277-279
Y.Ə.Yusubov , S .Y. Bilalzadə səh.133-135 В.М.Безруков стр 273-276
Y.Ə.Yusubov , S .Y. Bilalzadə səh.133-135 В.М.Безруков стр 276
Y.Ə.Yusubov , S .Y. Bilalzadə səh.160-162 В.М.Безруков стр 312-318
Y.Ə.Yusubov , S .Y. Bilalzadə səh.162-166 В.М.Безруков стр 318-325
Y.Ə.Yusubov , S .Y. Bilalzadə səh.164 В.М.Безруков стр 315-318
Y.Ə.Yusubov , S .Y. Bilalzadə səh.183-188 В.М.Безруков стр 291-297
Y.Ə.Yusubov , S .Y. Bilalzadə səh.187 В.М.Безруков стр 298-300
Y.Ə.Yusubov , S .Y. Bilalzadə səh.185-187 В.М.Безруков стр 297-298
В.М.Безруков стр.172-182
В.М.Безруков стр.180-182
Y.Ə.Yusubov , S .Y. Bilalzadə səh.204-210 В.М.Безруков стр 434-476
Y.Ə.Yusubov S .Y. Bilalzadə səh.204-205 В.М.Безруков стр 441-448
Y.Ə.Yusubov S .Y. Bilalzadə səh.205-208
Y.Ə.Yusubov S .Y. Bilalzadə səh.208
Y.Ə.Yusubov , S .Y. Bilalzadə səh.208-210
|
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2 |